Akdeniz'de, Girit Adası'nın güneydoğu açıklarında bu akşam saat 19.49'da orta büyüklükte bir deprem meydana geldi. Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) verilerini aktaran Anadolu Ajansına (AA) göre depremin büyüklüğü 5,1 olarak ölçüldü. Merkez üssü Muğla'nın Datça ilçesine yaklaşık 253 kilometre uzaklıkta, açık denizde bulunuyor; AFAD derinliği 9,07 kilometre olarak açıkladı.
Sarsıntı yalnızca AFAD'ın değil, Kandilli Rasathanesinin, Avrupa-Akdeniz Sismoloji Merkezinin (EMSC) ve ABD Jeolojik Araştırmalar Kurumunun (USGS) kayıtlarına da girdi. Ancak kurumların ilk verilerinde büyüklük, konum ve derinlik birbirinden biraz farklı. İlk bilgilerde hasar ya da yaralanmaya ilişkin bir bildirim yer almadı.
5N1K: Haberin özeti
- Ne oldu? Akdeniz'de, Girit Adası açıklarında 5,1 büyüklüğünde deprem.
- Kim? Verileri AFAD, Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü, EMSC ve USGS paylaştı; haberi AA duyurdu.
- Nerede? Girit Adası'nın güneydoğusu, açık deniz. AFAD'a göre Muğla Datça'ya yaklaşık 253 km; USGS'ye göre Girit'teki Palekastro'nun yaklaşık 81 km güney-güneydoğusu.
- Ne zaman? 2 Kasım 2026 Pazartesi, Türkiye saatiyle 19.49 (16.49 UTC).
- Nasıl? AFAD 5,1 büyüklük ve 9,07 km derinlik açıkladı. Kandilli ilksel çözümde ML 4,8 ve Mw 4,9, EMSC mb 5,1, USGS ise mb 5,3 büyüklük verdi.
- Neden önemli? Bölge, Afrika levhasının Ege levhasının altına daldığı Helen yayı üzerinde yer alıyor ve Doğu Akdeniz'in sismik açıdan en hareketli kuşaklarından biri sayılıyor.
Kurumlar depremi nasıl kaydetti?
Depremin ardından yayımlanan ilk çözümler şöyle:
- AFAD: Büyüklük 5,1; derinlik 9,07 km; Datça'ya uzaklık yaklaşık 253 km (AA'nın aktardığı veri).
- Kandilli Rasathanesi: Saat 19.49.15'te, 34,51 kuzey enlemi ve 26,57 doğu boylamında; derinlik 18 km; yerel büyüklük (ML) 4,8, moment büyüklüğü (Mw) 4,9. Konum “Girit Adası açıkları (Akdeniz)” olarak verildi ve çözüm “ilksel” olarak işaretlendi.
- EMSC: Saat 16.49 UTC'de, 34,24 kuzey ve 26,58 doğuda; derinlik 17 km; cisim dalgası büyüklüğü (mb) 5,1. Bölge adı “Crete, Greece”.
- USGS: Büyüklük mb 5,3; konum Palekastro'nun yaklaşık 81 km güney-güneydoğusu; derinlik yaklaşık 48,5 km.
Bu değerler, depremden kısa süre sonra otomatik ya da yarı otomatik olarak üretilen ilk çözümler. Sismoloji kurumları, daha fazla istasyonun verisi işlendikçe büyüklük ve konum bilgilerini sonraki saatlerde ya da günlerde güncelleyebiliyor.
Aynı deprem için neden farklı büyüklükler açıklanıyor?
Bir depremin büyüklüğü tek bir yöntemle değil, farklı ölçeklerle hesaplanabiliyor. Yerel büyüklük (ML), Richter'in geliştirdiği yaklaşıma dayanır ve özellikle yakın mesafedeki istasyonların kayıtlarıyla hesaplanır. Cisim dalgası büyüklüğü (mb), yerkürenin içinden geçen dalgaların genliğine bakar ve uzak istasyonlardan hızlı sonuç verdiği için uluslararası merkezlerin ilk çözümlerinde sık kullanılır. Moment büyüklüğü (Mw) ise fay yüzeyinde açığa çıkan enerjiyle ilişkili sismik momente dayanır ve özellikle büyük depremlerde en güvenilir ölçü kabul edilir.
Kurumların kullandığı istasyon ağı, hız modeli ve hesaplama yöntemi farklı olduğu için aynı deprem için birkaç onda birlik farklar olağan karşılanıyor. Merkez üssünün kara istasyonlarına uzak, açık denizde olması da konum ve özellikle derinlik tahminlerindeki belirsizliği artırıyor. Bu nedenle bu akşamki depremde derinlik değerlerinin 9 ile 48 kilometre arasında değişmesi, ilk çözümler için şaşırtıcı değil.
Helen yayı: Doğu Akdeniz'in hareketli kuşağı
Girit ve çevresi, Afrika levhasının kuzeye doğru ilerleyerek Ege'nin altına daldığı Helen yayı (Helen dalma-batma zonu) üzerinde bulunuyor. Bu yay, Yunanistan'ın batısından başlayıp Girit'in güneyinden geçerek Rodos ve Türkiye'nin güneybatı kıyılarının açıklarına kadar uzanıyor. Bölgede orta büyüklükteki depremler sık yaşanıyor; deniz altında meydana gelen sarsıntılar zaman zaman Ege ve Akdeniz kıyısındaki yerleşimlerde de hissedilebiliyor.
Tarihsel kayıtlar, bu kuşağın büyük depremler üretebildiğini gösteriyor. MS 365 yılında Girit merkezli büyük bir depremin ve ardından gelen tsunaminin Doğu Akdeniz kıyılarını, bu arada İskenderiye'yi etkilediği antik kaynaklardan biliniyor. Bilim insanları bu nedenle Helen yayını, Doğu Akdeniz'deki deprem ve tsunami tehlikesi açısından yakından izlenen bölgeler arasında sayıyor. Bu akşamki 5,1 büyüklüğündeki deprem için herhangi bir kurumdan tsunami uyarısı yapıldığına dair bir bilgi bulunmuyor.
Deprem bilgisini nereden takip etmeli?
Türkiye'de resmi deprem bilgisi AFAD tarafından duyuruluyor; Kandilli Rasathanesi de kendi istasyon ağıyla çözümlerini yayımlıyor. Sosyal medyada hızla yayılan doğrulanmamış büyüklük ve “artçı” tahminleri yerine bu kurumların internet sitelerini ve resmi hesaplarını takip etmek öneriliyor. Uluslararası verilere ise EMSC ve USGS sayfalarından ulaşılabiliyor.
Uzmanlar, kıyı bölgelerinde yaşayanların güçlü bir sarsıntı hissettiklerinde ve özellikle deniz seviyesinde olağan dışı çekilme ya da yükselme gördüklerinde resmi uyarıyı beklemeden yüksek kesimlere çıkmaları gerektiğini hatırlatıyor. Deprem anında “çök, kapan, tutun” hareketi, sarsıntı sona erdikten sonra ise gaz ve elektrik tesisatının kontrol edilmesi temel öneriler arasında yer alıyor.
Sık sorulan sorular
Akdeniz'deki deprem kaç büyüklüğündeydi?
AFAD verilerine göre 5,1. Kandilli Rasathanesi ilk çözümde ML 4,8 ve Mw 4,9, EMSC mb 5,1, USGS ise mb 5,3 büyüklük açıkladı.
Deprem nerede ve saat kaçta oldu?
2 Kasım 2026'da Türkiye saatiyle 19.49'da, Girit Adası'nın güneydoğu açıklarında meydana geldi. AFAD'a göre merkez üssü Muğla Datça'ya yaklaşık 253 km uzaklıkta.
Hasar ya da yaralı var mı?
İlk bilgilerde hasar ya da yaralanmaya ilişkin bir bildirim yer almadı.
Neden kurumlar farklı büyüklük açıkladı?
Kurumlar farklı istasyon ağları, hız modelleri ve büyüklük ölçekleri (ML, mb, Mw) kullanıyor. İlk çözümler sonradan güncellenebiliyor; açık denizdeki depremlerde konum ve derinlik belirsizliği daha yüksek oluyor.
Tsunami uyarısı yapıldı mı?
Bu deprem için herhangi bir kurumdan tsunami uyarısı yapıldığına dair bilgi bulunmuyor.
Kaynaklar
- Anadolu Ajansı: Akdeniz'de 5,1 büyüklüğünde deprem (2 Kasım 2026)
- Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi: Son depremler listesi
- EMSC: Deprem kataloğu (2 Kasım 2026, 16.49 UTC, Crete, Greece)
- USGS: M 5.3 – 81 km SSE of Palekastro, Greece
- AFAD Deprem Dairesi Başkanlığı
Görsel temsilîdir: Wikimedia Commons (Public domain).
